Als ik dit schrijf ben ik al zo’n twee en een halve maand in Italië. Een plek ver genoeg buiten het dorp om alleen te kunnen zijn maar niet volledig afgelegen van de bewoonde wereld. Over de ervaring van hier zijn heb ik het afgelopen jaar al vaker geschreven. Nu ik zo lang hier ben ervaar ik vooral het ‘jezelf genoeg zijn’.

Het is een gevoel van tevredenheid, rust, niet telkens iets nieuws. Gewoon elke dag dezelfde bergen achter hetzelfde eindeloze groene dal. ’s Morgens hetzelfde onbijt in dezelfde bijkans eindeloos aaneenrijgende ochtendzonnen tegen een helderblauwe hemel, met restanten van de eens volle maan die plaats maakt voor de dag.

En natuurlijk is er te doen. Acht weken in een stoel zitten is aan mij niet besteed. Behalve muziekmaker ben ik namelijk ook handwerker. Ik houd er van om van oude materialen nieuwe dingen te maken. Behalve een handvol andere klussen heb ik een keuken gemaakt van oud hout en restmaterialen uit een keuken die moet verdwijnen omdat het huis wordt afgebroken. Daarin ervaar ik een diep gevoel van tevredenheid, dan ben ik mezelf volledig genoeg, samen met andere mensen om me heen.

Eenvoud en tevredenheid, daar schort het volgens mij enorm aan in onze maatschappij. Het moet steeds sneller, efficiënter, beter, anders. En volgens velen kan het niet anders. We moeten groeien. De economie mòet groeien. Maar in de NRC-podcast Het Uur hoorde ik voor het eerst een toonaangevende econoom van de Triodosbank, Hans Stegeman, het hebben over de zegeningen van ontgroeien. Dat dat kan en heilzaam is, is mij uit het hart gegrepen. Wie durft er nog te kiezen voor weinig, eenvoud en genoeg. Ik ervaar het hier in Italië altijd. Als ik mezelf genoeg ben en de mensen om mij heen zijn dat ook, dan is er zorg, aandacht en liefde. En dat is al voldoende.

Zonder te pleiten voor een conservatieve teruggang naar vroeger, dat toen alles beter was, zouden we een weg vooruit moeten vinden naar ‘genoeg’. Op zoek naar meer ruimte voor de Ziel. Maar wat is dat, mijn Ziel? Je kan het volgens mij amper beschrijven maar alleen ervaren, en dan vooral in contact met anderen. Nog makkelijker is het door samen te zingen … met de eenvoud van onze mantraliederen. Twee uur lang samen zingen, acht of negen liederen. Van Ohm tot Amen. Zielsveel Zingen.

Probeer maar eens wat er gebeurt als je zingend je terughoudendheid laat varen, in de wetenschap dat je niet beoordeeld wordt, als er niets van je verwacht wordt en dat het alleen maar belangrijk is dat je er bent… en zingt.. en stil wordt… en dan weer zingt. Jij samen met jouw Ziel. Dan ben je jezelf volledig genoeg. En dat is heel wat.

Het kan weer op 31 oktober in de prachtige kapel van het Jeroen Bosch ziekenhuis en 7 november in de Hasseltse Kapel in Tilburg. Ik kom er voor terug uit italië. Hopelijk kom jij ook. Je bent van harte welkom.